Yeminli tercüme ve yeminli tercüman
Yeminli tercüme nedir, yeminli tercüman kimdir ve süreç nasıl işler? Belge türlerine göre noter onayı ve apostil adımlarını bu rehberden öğrenin.
30 saniyede özet
- Yeminli tercüme, bir noterlikte yemin zaptı bulunan tercümanın çeviriyi imzalayıp kaşelediği belgedir.
- Noter onayını noterlik makamı, apostil şerhini ise belge türüne göre valilik, kaymakamlık veya adalet komisyonu verir.
- Yurt dışına gidecek veya yurt dışından gelen belgelerde onay sırası ülkenin Lahey Sözleşmesi durumuna göre değişir.
- Belgenin sunulacağı kurum şartlarını öğrenin
- Kaynak belgeyi yeminli tercümana teslim edin
- İmzalı ve kaşeli yeminli tercümeyi teslim alın
- Gerekiyorsa ilgili noterlikte imza onayı yaptırın
- Yurt dışı kullanımı için apostil şerhi alın
Yeminli tercüme, Türkiye’deki bir noterlik huzurunda yemin ederek o noterliğe kaydolmuş tercümanın yaptığı, imzaladığı ve kaşelediği çeviridir. Yeminli tercüman, dil bilgisini belgeleyerek noterlikte yemin zaptı imzalayan ve çevirdiği metnin kaynak belgeye uygunluğundan sorumluluk üstlenen kişidir. Kamu kurumlarına, mahkemelere, üniversitelere, bankalara ve dış temsilciliklere yabancı dilde bir belge sunmanız gerektiğinde bu çeviri türü talep edilir. Tuna Tercüme bünyesinde tercüme büromuzun sunduğu hizmetler kapsamında belgeleriniz ilgili dilde yetkin tercümanlar tarafından çevrilir ve imzalanır.
Yeminli tercüman kimdir ve yetkisi neleri kapsar?
Bir tercümanın yeminli sıfatı kazanması için yabancı dil bilgisini diploma veya eşdeğer belgelerle kanıtlaması ve bir noterlikte yemin etmesi gerekir. Noter, tercümanın dil yeterliliğini inceledikten sonra yemin tutanağı düzenler. Bu işlemin ardından tercüman, yalnızca yemin zaptının bulunduğu noterlik nezdinde imza yetkisine sahip olur.
Yeminli tercüman, kaynak metni hedef dile eksiksiz ve anlam kayması olmadan aktarmakla yükümlüdür. Çeviri tamamlandığında tercüman metni imzalar; noter onayı istenirse noterin şerhinde tercümanın kimliği ve adresi yer alır. Büromuzdaki uzman yeminli tercüman ekibimiz, farklı dillerdeki evraklarınızı bu usule uygun biçimde hazırlar. Tercüme bürosu özel bir kuruluştur; kamu kurumu niteliği taşımaz ve kendi başına noter onayı ya da apostil şerhi vermez.
| Kullanım durumu | Tercüme ve noter işlemi | Tasdik ve apostil makamı |
|---|---|---|
| Yalnızca yeminli tercüme isteyen kurumlar | Yeminli tercüman çeviriyi yapar, imzalar ve kaşeler; noter onayı gerekmez | Ek tasdik veya apostil işlemi uygulanmaz |
| Türkiye içindeki resmî kurumlara sunulacak yabancı belgeler | Yabancı ülkede apostil veya konsolosluk onayı alınmış belge Türkçeye çevrilir ve noterde onaylanır | Türkiye’de kullanılacağı için noter onayından sonra tekrar apostil alınmaz |
| Lahey tarafı ülkeye gidecek idari belge ve noter onaylı tercüme | Belge hedef dile yeminli tercüman tarafından çevrilir ve kayıtlı olduğu noterde onaylatılır | Herhangi bir il veya ilçedeki valilik ya da kaymakamlıktan apostil şerhi alınır |
| Lahey tarafı ülkeye gidecek adli belgenin aslı ve tercümesi | Adli belgenin tercümesi yeminli tercümanca yapılır ve noterde imza onayı alınır | Adli belgenin aslı için adalet komisyonu başkanlığı, noter onaylı tercümesi için valilik veya kaymakamlık apostil verir |
| Lahey Sözleşmesi’ne taraf olmayan ülkeye gidecek Türk belgesi | Hedef dile yeminli tercüme yapılır ve ilgili noterlikte onaylatılır | Sırasıyla valilik veya kaymakamlık onayı, Dışişleri Bakanlığı tasdiki ve hedef ülke temsilciliği onayı alınır |
Kimler yeminli tercümeye ihtiyaç duyar ve hangi belgeler bu kapsama girer?
Resmî makamlarda veya özel kuruluşlarda yabancı dildeki bir evrakı işleme koymak isteyen bireyler ile şirketler yeminli tercümeye başvurur. Yurt dışında eğitim alacak öğrenciler, vize veya oturum izni başvurusunda bulunanlar, yabancı ülke vatandaşlarıyla evlenecek kişiler ve uluslararası ticaret yapan firmalar bu hizmetten yararlanır.
- Nüfus ve kimlik evrakları: Pasaport, kimlik kartı, nüfus kayıt örneği, doğum belgesi, evlilik cüzdanı ve bekârlık belgesi.
- Eğitim belgeleri: Diploma, transkript, öğrenci belgesi, denklik evrakları ve kurs katılım sertifikaları.
- Hukuki ve adli metinler: Mahkeme kararları, vekâletname, muvafakatname, boşanma ilamı ve adli sicil kaydı.
- Ticari ve kurumsal evraklar: Ticaret sicil gazetesi, faaliyet belgesi, vergi levhası, imza sirküleri, bilanço ve sözleşmeler.
- Çalışma ve finans belgeleri: Maaş bordrosu, SGK hizmet dökümü, banka hesap özeti ve tapu senedi.
Yeminli tercüme, noter onayı ve apostil süreci nasıl işler?
Her kurum aynı onay aşamasını istemez. Bazı üniversiteler, vize başvuru merkezleri veya özel şirketler yalnızca yeminli tercümanın imzasını ve kaşesini yeterli görür. Büyükelçilikler ve vize merkezleri evrak listelerini zaman içinde değiştirebildiğinden, işlem öncesinde ilgili temsilciliğin güncel şartlarını kontrol etmeniz gerekir. Belgeyi sunacağınız makam noter tasdiki talep ediyorsa noter onaylı tercüme işlemleri devreye girer.
Noter onayı aşaması
Noter onayı, tercümeyi yapan yeminli tercümanın yemin zaptının bulunduğu noterlikte gerçekleştirilir. Noterlik makamı, tercümanın belgedeki imzasını kendi kayıtlarındaki imza örneğiyle karşılaştırarak onaylar. Noter, yeminli tercümanın kimliğini ve adresini gösteren bir şerh düşüp tarihleyerek, imzalayarak ve mühürleyerek çevirme işlemini tamamlar. Türkiye sınırları içindeki bir kurumda kullanılacak noter onaylı tercümeye ayrıca apostil alınmasına gerek yoktur.
Yurt dışında kullanılacak Türk belgelerinde onay sırası
Türkiye’de düzenlenmiş bir belgeyi yurt dışında kullanacaksanız apostil şerhi gerekir. Türkiye, Lahey Apostil Sözleşmesi’ne taraftır. Belgeyi götüreceğiniz ülkenin bu sözleşmeye taraf olup olmadığını Lahey Uluslararası Özel Hukuk Konferansı (HCCH) tarafından yayımlanan güncel taraf listesinden kontrol edebilirsiniz.
Hedef ülke Lahey Sözleşmesi’ne tarafsa apostil şerhi yeterlidir ve Dışişleri Bakanlığınca ayrıca tasdik yapılmaz. Türkiye’de idari belgeler (nüfus kaydı, diploma gibi) ve noter onaylı tercümeler dahil her türlü noterlik işlemi için apostil makamı valilik veya kaymakamlıktır. Noterlik işlemlerinde Türkiye’deki herhangi bir il veya ilçenin valiliğine ya da kaymakamlığına başvurabilirsiniz. Adli belgenin aslı (mahkeme kararı veya adli sicil kaydı aslı) için apostil makamı ise adalet komisyonu başkanlığıdır; ancak bu adli belgenin noter onaylı tercümesine apostil alınacaksa işlem yine valilik veya kaymakamlıkta yapılır.
Belgeyi kullanacağınız ülke Lahey Sözleşmesi’ne taraf değilse izlenecek sıra farklıdır. Hedef ülke istiyorsa belge önce hedef dile yeminli tercüman tarafından çevrilir ve noter onayı alınır. Ardından valilik veya kaymakamlık onayı yapılır ve belge Ankara’da bulunan, randevuyla çalışan Dışişleri Bakanlığı Konsolosluk Tasdik Birimi tarafından tasdik edilir. Son aşamada ise hedef ülkenin Türkiye’deki büyükelçiliği veya konsolosluğu belgeyi onaylar.
Yabancı ülkeden gelen belgelerin Türkiye’de kullanımı
Yabancı bir ülkede düzenlenmiş evrakı Türkiye’deki bir kurumda kullanacaksanız onay sırasını tersinden başlatmamalısınız. Önce belgenin düzenlendiği ülkenin yetkili makamından apostil şerhi alınır. Belge Lahey Sözleşmesi’ne taraf olmayan bir ülkeden geliyorsa ya o ülkenin makamları ve oradaki Türk temsilciliği onaylar ya da belge o ülkenin Türkiye’deki temsilciliğinde, ardından Dışişleri Bakanlığında veya valilikte tasdik edilir. Yurt dışındaki bu onaylar tamamlandıktan sonra belge Türkiye’de Türkçeye yeminli tercüman tarafından çevrilir ve noterlikte onaylatılır.
Rehberler
- Tercüman imzası ve kaşesi ne işe yarar? Tercüman imzası ve kaşesinin yeminli tercümedeki hukuki işlevini, kaşedeki bilgileri, noter onayı ile farkını ve teslimde kontrol edeceğiniz noktaları öğrenin.
- Yeminli tercüman kimdir, nasıl yemin eder? Yeminli tercümanın kim olduğunu, noter huzurunda nasıl yemin ettiğini, imza yetkisini ve belgenizi tercüme ettirirken izleyeceğiniz adımları öğrenin.
- Yeminli tercüme ile normal tercüme arasındaki fark Yeminli tercüme ile normal tercüme arasındaki imza, mühür ve noter onayı farklarını öğrenin; belgeniz için hangi tercüme türünü seçeceğinizi belirleyin.
- Yeminli tercüme ne zaman gerekir? Resmî kurum, noter, mahkeme, üniversite ve konsolosluk işlemlerinde yeminli tercümenin hangi belgeler için istendiğini ve onay adımlarını öğrenin.
Teklif alın
Belgenizin okunaklı bir kopyasını gönderin; kaynak ve hedef dili, belgenin nereye sunulacağını ve istediğiniz tarihi yazın. Teklifi ve teslim süresini e-postayla bildirelim.