Almanca “beglaubigte Übersetzung” istendiğinde ne yapmalı?

Almanya, Avusturya veya İsviçre’deki bir üniversiteden, işverenden ya da resmî makamdan aldığınız yazışmada belgeleriniz için “beglaubigte Übersetzung” istendiğini görebilirsiniz. Bu ifade onaylı tercüme anlamına gelir; Türkiye’de hazırlanan belgelerde genellikle Almanca yeminli tercüme, noter onayı ve alıcı kurum istiyorsa apostil şerhi ile karşılanır. İşleme başlamadan önce belgenin verileceği kurumun Türkiye’de yapılmış noter onaylı ve apostilli tercümeyi kabul edip etmediğini ilgili kurumun veya dış temsilciliğin güncel duyurularından teyit etmeniz gerekir.

Almanca “beglaubigte Übersetzung” talebinde ilk kontrol listesi

Yurt dışı başvurularında her kurumun belge kabul yöntemi aynı değildir. Büyükelçilikler, konsolosluklar ve vize başvuru merkezleri evrak kurallarını değiştirebildiğinden, hazırlığa başlamadan önce alıcı makamın resmî web sitesindeki güncel bilgileri incelemelisiniz. Almanca yeminli tercüme işlemleri için hazırlık yaparken şu noktaları netleştirmeniz zaman kaybını önler:

• Tercümanın kayıtlı olduğu ülke şartı: Bazı alıcı kurumlar Türkiye’de noter onaylı ve apostilli tercümeyi kabul ederken, bazıları çevirinin hedef ülkedeki mahkemelerce yetkilendirilmiş bir tercüman tarafından yapılmasını isteyebilir.
• Belgenin aslına apostil gerekip gerekmediği: Diploma, nüfus kayıt örneği veya mahkeme kararı gibi belgelerin yalnız tercümesine değil, belgenin kendi aslına da apostil şerhi istenip istenmediğini kontrol edin.
• Çok dilli veya uluslararası belgeler: Bazı nüfus kayıt örnekleri veya yükseköğretim belgeleri birden fazla dilde düzenlenir. Alıcı kurumun İngilizce yeminli tercüme talepleri veya çok dilli belgeler için ayrı bir kabul kuralı olup olmadığını başvuru kılavuzundan öğrenin.
• İsim ve kimlik bilgisi tutarlılığı: Pasaportunuzdaki harflerle eski tarihli belgelerinizdeki Türkçe karakterlerin birbirini tuttuğundan emin olun.

Türkiye’de “beglaubigte Übersetzung” hazırlarken işlem sırası

Belgenizi Türkiye’de hazırlatacaksanız adımları doğru sırayla ilerletmeniz gerekir. Tercümeyi, bir noterlikte yemin zaptı bulunan yeminli tercüman yapar ve imzalar. Tercüme bürosu özel bir işletmedir; noter onayı veya apostil şerhi vermez. Noter onayını yalnız noterlik makamı düzenler. Noter bu işlemde yeminli tercümanın kimliğini ve adresini gösteren bir şerh düşerek belgedeki çevirme işlemini tamamlar.

Alıcı kurum apostil istiyorsa ve belge sözleşme kapsamında kullanılacaksa noter onayından sonra tercümeye apostil alınır. Türkiye’de kullanılacak noter onaylı tercümelere ise ayrıca apostil alınmaz. Apostil makamını belgenin türüne göre doğru seçmelisiniz:

1. İdari belgelerin aslı: Diploma, transkript veya nüfus kayıt örneği gibi idari belgelerin aslına apostil şerhini valilik veya kaymakamlık verir.
2. Adli belgelerin aslı: Mahkeme kararı veya adli sicil kaydı gibi adli belgelerin aslı için apostil makamı adalet komisyonu başkanlığıdır.
3. Noter onaylı tercümeler: Belgenin türü ne olursa olsun, noter onaylı tercümeye apostil şerhini herhangi bir il veya ilçenin valiliği ya da kaymakamlığı verir.

Bir ülkenin Lahey Apostil Sözleşmesi’ne taraf olup olmadığını Lahey Uluslararası Özel Hukuk Konferansı’nın (HCCH) güncel taraf listesinden kontrol edebilirsiniz. Apostil şerhi taşıyan bir belge için Dışişleri Bakanlığınca ayrıca tasdik yapılmaz.

Almanca “beglaubigte Übersetzung” sürecinde sık yapılan hatalar

Başvuru sahiplerinin süreç içinde en sık karşılaştığı aksaklıklar, işlem sırasının karıştırılmasından veya belge üzerindeki sonradan eklenen mühürlerin tercümeye dahil edilmemesinden kaynaklanır. Farklı dillerdeki yeminli tercüme süreçleri içinde özellikle Almanca evrak hazırlarken şu hatalardan kaçınmalısınız:

• Belge aslının apostil şartını atlamak: Alıcı kurum asıl belgeye apostil istiyorsa bu işlemi planlayın. Apostil şerhinin de Almancaya çevrilip çevrilmeyeceğini ve tercümeye ne zaman başlanacağını kurumun talebine göre netleştirin.
• Yanlış makama başvurmak: Tercüme üzerindeki imzayı noter onayladığı için bu evrak bir noterlik işlemidir; bu nedenle tercümenin apostili için valilik veya kaymakamlığa başvurmalısınız.
• Okunaksız veya eksik kopya sunmak: Fotokopi üzerinden yapılan işlemlerde silik mühürler veya belgenin arka yüzündeki şerhler atlanabilir. Belgenin ön ve arka yüzünü tam olarak tercümana teslim etmelisiniz.

Yabancı ülkeden alınan “beglaubigte Übersetzung” Türkiye’de kullanılır mı?

Bazen durum tam tersidir: Almanca konuşulan bir ülkede düzenlenmiş doğum belgesi, diploma veya vekâletnameyi Türkiye’deki bir kuruma sunmanız gerekir; yabancı mahkeme kararlarının Türkiye’de kullanılması ise yalnız apostil ve tercümeyle değil, tanıma veya tenfiz (boşanmada Türk nüfus kütüğü için 27/A idari tescil) süreciyle mümkündür. Yurt dışında düzenlenmiş bir belgenin orada yapılmış Almanca veya Türkçe çevirisi, Türkiye’deki kurumlarda doğrudan geçerli olmayabilir.

Yabancı bir ülkede düzenlenmiş belgeyi Türkiye’de kullanacaksanız önce belgenin düzenlendiği ülkenin yetkili makamından apostil şerhi almalısınız. Belge Lahey Sözleşmesi’ne taraf olmayan bir ülkeden alındıysa ya o ülkenin makamları ve oradaki Türk dış temsilciliği onayı (tercümeyi temsilcilik de onaylayabilir) ya da ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ardından Dışişleri Bakanlığı (Ankara) veya ilgili valilik tasdiki uygulanır; Türkiye’de yapılan tercüme ise noterde onaylatılır. Türkiye içindeki kurumlara sunulacak bu noter onaylı Türkçe tercümeye tekrar apostil alınmasına gerek yoktur.