Mahkeme kararı tercümesi

Mahkeme kararı tercümesi, adli makamların verdiği gerekçeli kararların, ara kararların, tensip tutanaklarının ve kesinleşme şerhlerinin kaynak dilden hedef dile yeminli tercüman tarafından çevrilip imzalanması işlemidir. Yurt dışında yürütülecek adli ya da idari işlemlerde ve yabancı ülke mahkemelerinden alınan ilamların Türkiye’deki resmî kurumlara sunulmasında bu çeviriye ihtiyaç duyarsınız.

Mahkeme kararı belgesi neleri içerir ve kimler talep eder?

Bir mahkeme ilamı belirli bir usul sırasıyla yazılır ve çeviride bu yapının korunması gerekir. Belgenin üst kısmında mahkemenin adı, esas ve karar numaraları, hâkim ve zabıt kâtibi sicilleri ile davacı, davalı ve vekillerinin kimlik bilgileri yer alır. Ardından davanın konusu, tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, hukuki gerekçe ve hüküm fıkrası sıralanır.

Kararın kesinleşip kesinleşmediğini gösteren kesinleşme şerhi, istinaf veya temyiz başvuru yollarına ilişkin açıklamalar ile ıslak imza, elektronik imza doğrulama kodu ve mahkeme mührü de belgenin ayrılmaz parçalarıdır. Tercüme sırasında yalnız hüküm cümlesi değil; sayfa üzerindeki tüm mühürler, derkenar kayıtları, el yazısı notlar ve imza blokları da hedef dile aktarılır.

Gerçek ve tüzel kişiler farklı hukuki süreçler için karar çevirisine başvurur. Yurt dışında yaşayan vatandaşlar nüfus kayıtlarını güncellemek için yurt dışı boşanma ilamı çevirisi yaptırırken; şirketler ticari alacak takibi, iflas masasına kayıt veya yabancı hakem ve mahkeme hükümlerinin icrası amacıyla ticaret ve iş mahkemesi kararlarını hedef dile çevirtir.

Tercümede karşılaşılan terim ve biçim zorlukları nelerdir?

Mahkeme ilamları, kendine özgü usul hukuku kavramları ve uzun cümle yapıları barındırır. Kapsamlı hukuki belge çevirisi süreçleri içinde değerlendirilen bu metinlerde, kaynak ülkenin yargı teşkilatı ile hedef ülkenin mahkeme yapısı birebir örtüşmeyebilir. Tercümanın "gerekçeli karar", "feragat", "kabul", "gıyabi hüküm", "tedbir nafakası" veya "hükmün açıklanmasının geri bırakılması" gibi terimleri hedef hukuk sistemindeki doğru karşılıklarıyla aktarması gerekir.

Biçimsel açıdan ise mahkeme kararlarında tek bir cümlenin birden fazla paragrafa yayılması sık görülür. Yeminli tercüman, hüküm fıkrasındaki şart cümlelerini ve bağlaçları anlam kaymasına yol açmadan hedef dile taşır. Ayrıca karar üzerindeki tarih formatları, taraf sıfatları, para birimleri ve kanun atıfları aslına sadık kalınarak sayfa düzeniyle uyumlu biçimde yerleştirilir.

Yeminli tercüme, noter onayı ve apostil sırası nasıl işler?

Resmî işlemlerde kullanılacak mahkeme kararı tercümesini, bir noterlikte yemin ederek o notere kaydolmuş yeminli tercüman yapar ve imzalar. Tercüme bürosu noter onayı veya apostil vermez; bu işlemler ilgili resmî makamlarca yürütülür. Noter, belgede yeminli tercümanın kimliğini ve adresini gösteren bir şerh düşerek çevirme işlemini tamamlar. İşlem sırası belgenin düzenlendiği ve kullanılacağı ülkeye göre değişir.

Türkiye’de verilen mahkeme kararının yurt dışında kullanılması

Türkiye’deki bir mahkemeden aldığınız kararı Lahey Apostil Sözleşmesi’ne taraf bir ülkede kullanacaksanız, belge aslı ile çevirinin onay makamlarını ayırmanız gerekir. Adli bir belge olan mahkeme kararının aslı için apostil şerhini adalet komisyonu başkanlığı düzenler. Noter onaylı tercüme ise bir noterlik işlemi olduğundan bu belgenin apostilini herhangi bir il veya ilçedeki valilik ya da kaymakamlık verir.

Belgenin gideceği ülkenin Lahey Sözleşmesi’ne taraf olup olmadığını Lahey Uluslararası Özel Hukuk Konferansı (HCCH) güncel taraf listesinden kontrol edebilirsiniz. Hedef ülke sözleşmeye taraf değilse sırasıyla yeminli tercüme, noter onayı, valilik veya kaymakamlık onayı, Ankara’da randevuyla çalışan Dışişleri Bakanlığı Konsolosluk Tasdik Birimi tasdiki ve son olarak ilgili ülke temsilciliğinin tasdiki adımlarını izlersiniz.

Apostil şerhi taşıyan bir belge Dışişleri Bakanlığınca ayrıca tasdik edilmez. Büyükelçilikler ve vize merkezleri belge kurallarını değiştirebildiğinden, başvurudan önce ilgili temsilciliğin güncel şartlarını kontrol etmeniz önem taşır.

Yabancı mahkeme kararının Türkiye’de kullanılması

Yabancı bir ülkede verilmiş mahkeme ilamını Türkiye’de kullanacaksanız, çeviri işleminden önce belgenin düzenlendiği ülkede tasdik sürecini tamamlamanız gerekir. Kararın verildiği ülke Lahey Sözleşmesi’ne tarafsa önce o ülkenin yetkili makamından kararın aslına apostil alınır. Ülke sözleşmeye taraf değilse, ya ilgili ülkenin makamları ve oradaki Türk dış temsilciliği ya da o ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve ardından Dışişleri Bakanlığı veya valilik tasdik eder.

Yurt dışı tasdik veya apostil işlemi tamamlanan karar Türkiye’ye getirildikten sonra yeminli tercüman tarafından Türkçeye çevrilir ve noter onayından geçirilir. Türkiye’deki kurumlara sunulacak bu noter onaylı tercümeye Türkiye’de ayrıca apostil alınmasına gerek yoktur. Yabancı ilamların ülkemizde hüküm doğurması için izlenecek dava aşamalarını yabancı mahkeme kararlarının Türkiye’de tanınması sayfasından inceleyebilirsiniz.